Gryzonie
(Rodentia)
stanowią najliczniejszy rząd ssaków, obejmujący ponad 2200
gatunków. Cechą charakterystyczną wszystkich gryzoni jest
obecność stale rosnących siekaczy - dwóch (jedna para) w
górnej i dwóch w dolnej szczęce oraz brak
kłów.
Większość gryzoni to zwierzęta roślinożerne, niektóre jednak
nie
stronią od pokarmu zwierzęcego. Zwierzęta te cechuje znaczna
rozrodczość. Występują na wszystkich kontynentach, poza Antarktydą.
Wcześniej zaliczane do nich były zajęczaki, obecnie wydzielone -
głównie z powodu różnic w uzębieniu - jako
odrębna, choć
blisko spokrewniona grupa.
Uzębienie
W
uzębieniu brak kłów, natomiast są siekacze bez korzenia, o
nieskończonym wzroście, o kształcie dłutowatym. Stały wzrost siekaczy
sprawia, ze gryzonie muszą nieustannie je ścierać. Trzonowce w liczbie
zależnej od rodzaju, czasem brak ich zupełnie, jak np. u Muridae.
Budowa
i pożywienie
Chodzą
na
całej stopie, palce ruchome, opatrzone pazurami, rzadziej paznokciami.
Gryzonie to w większości zwierzęta roślinożerne, nieliczne tylko są
wszystkożerne. Żywią się częściami twardymi, jak np. łodygami,
korzeniami, ziarnem, owocami.
Rozród
Liczne
gryzonie budują skomplikowane gniazda i nory, gdzie składają zapasy na
zimę (patrz chomik). Niektóre zapadają w sen zimowy, inne
natomiast odbywają wędrówki. Rodzą po kilka, kilkanaście
młodych, i to 4—6 razy do roku. Samica ma na stronie
brzusznej
szereg gruczołów mlecznych.
